Wist je dat?
Oh, denk je dat je een fietsdeskundige bent? Je weet alles over suspensie travel, frame geometrieën en versningsverhoudingen? Je kunt de laatste vier Tour de France (vrouwen) winnaars opnoemen en die van de UCI wereldkampioenschappen ook? Hoedje af! Maar we wedden dat je deze 10 leuke feitjes over fietsen nog niet kent.
1. Leonardo da Vinci was NIET de uitvinder van de fiets.
In het schetsboek "Codex Atlanticus", dat de kunstenaar maakte tussen 1480 en 1510, staat een tekening die behoorlijk lijkt op de fiets van vandaag... Deze prototype is echter nooit daadwerkelijk gebouwd - wat ook iets te maken kan hebben met het feit dat historici inmiddels hebben ontdekt dat de betreffende tekening pas rond 1960 door een Italiaanse monnik is gemaakt. Waarschijnlijk gebaseerd op het origineel. Alleen dat is blijkbaar verloren gegaan...
Maar wie is precies de pionier van ons favoriete vervoermiddel? Wel, dat is een discussie. Dit heeft voornamelijk te maken met de vraag welke van de talloze prototypes en patenten, die sinds 1791 zijn ontstaan, eigenlijk echt een "fiets" waren of gewoon een tweewielige constructie die er half op leek.
Comte de Sivrac presenteerde in 1791 een scooter-achtige fiets in Parijs, maar deze was niet te sturen. Baron Karl Drais voegde in 1817 een zadel en (werkende) stuur aan zijn model toe en vanaf 1960 met de fiets van Pierre Lallement kunnen we echt spreken van de eerste "fiets" in de moderne zin. Het is niet duidelijk wie precies de eerste was. Het was zeker niet Da Vinci.
2. De eerste mountainbike woog 35 kg.
Oké, de Italianen hebben de fiets als geheel niet uitgevonden. Maar ze hebben WEL de mountainbike uitgevonden: we hebben de Italiaanse fietsproducent Bianchi te danken voor de fietsvering. Aan het begin van de Eerste Wereldoorlog deed Bianchi het al goed - bijna 45.000 fietsen verlieten jaarlijks de Milanese fabriek. Het Italiaanse leger besloot op deze expertise te vertrouwen en gaf het bedrijf opdracht om militaire voertuigen te produceren in 1912. Het resultaat? Een volgeveerde fiets met montagemogelijkheden voor geweren en andere wapens voor de Bersaglieri, de fietsinfanterie. Het woog misschien 35 kg, maar hé: het was de eerste mountainbike.
3. De langste fiets ter wereld steelt de show van menig zwemlane.
Hij meet maar liefst 47,5 m en ging in 2020 de Guinness Book of Records in. De eis was dat de fiets maar twee wielen heeft (duh) en gedurende minstens 100 m gereden kon worden zonder dat de rijders moesten afstappen of hun voeten de grond mochten raken. Het laatste record ging naar de Australiër Bernie Ryan en was een waar gezinsproject. Bernie ontwierp en bouwde de fiets, zijn vrouw Ruth stuurde deze en zoon Trent nam de enorme taak op zich om haar over de 100 m lijn te trappen.
Respect voor wie respect toekomt. Een kleine kritiek van onze kant echter: vanuit een ontwerpoptiek had de 47,5 m lange fiets beter gekund - het lijkt veel op een lattice balk die tussen twee wielen is geklemd. De laatste recordhouder (41,4 m) van de Universiteit van Zuid-Australië was een beetje creatiever.
4. De duurste fiets ter wereld voorkomt net dat het wreed is voor dieren.
De uitzonderlijke Britse kunstenaar Damien Hirst staat bekend om zijn werk met dieren. Voor zijn werk The Physical Impossibility of Death in the Mind of Someone Living, eindigde een hele haai in een glazen doos gevuld met formaldehyde; voor Away from the Flock, werden opgezette schapen in hetzelfde opzet in musea over de hele wereld geëxposeerd. En voor Lance Armstrong’s Butterfly bike, bevestigde de kunstenaar talloze vleugels van echte vlinders aan een Trek Madone waarop de Amerikaanse fietsicoon de laatste etappe van de Tour de France 2009 reed en letterlijk over de finishlijn vloog - woordspeling bedoeld. De fiets werd later geveild door Sotheby’s voor maar liefst 500.000 dollar.
Of er daadwerkelijk vlinders voor zijn gedood blijft onduidelijk. Maar zo lijkt het niet alsof Hirst geen duister verleden met hen heeft: voor de tentoonstelling van 1991 In and Out of Love, vulde de kunstenaar een hele kamer met witte doeken waaraan echte vlinder cocons waren bevestigd. Tijdens de tentoonstelling, kwamen duizenden van de dieren uit, fladderden door de kamer, voeden zich met rot fruit, paakten, legden nieuwe eieren - en stierven met grote getale door de slechte omstandigheden van de kleine ruimte.
5. Tour de France winnaars rijden met een gemiddelde snelheid van 40 km/u.
Dubbele Tour de France winnaar Jonas Vingegaard had een ongelooflijke gemiddelde snelheid van 42,03 kilometer per uur tijdens de Tour van 2022. Over een afstand van 3.344 kilometer. Het indrukwekkende is niet alleen dat hij het vorige record van Lance Armstrong, die destijds zelfs onder de sterke invloed van prestatieverhogende dopingmiddelen was, heeft verbroken, maar ook dat de gemiddelde snelheid tijdens de Tour de France in de afgelopen 100 jaar bijna verdubbeld is. In de jaren 20 was het nog maar 25,5 kilometer per uur.
6. Fietsen kost 16 keer minder dan autorijden.
Berekenen hoeveel individuele vervoerswijzen ons maatschappelijk niveau kosten is een vrij ingewikkelde taak, maar de Duitse Federale Milieuagentschap heeft dat wel eens gedaan. In 2017 kwam men tot de conclusie dat elke kilometer gereden met de auto de samenleving in zijn geheel 5,66 cent kost. Iedere kilometer die met de fiets wordt afgelegd kost echter slechts 0,39 cent.
Hierbij zijn niet alleen de kosten van aankoop, onderhoud en reparatie inbegrepen, maar ook externe kosten zoals de milieu gevolgen van rijden en fietsen (smog, geluid en de resulterende gezondheidsbeschadiging, zoals stress of tinnitus), kosten voor schade aan gebouwen en materialen, oogstverliezen en verlies van biodiversiteit (allemaal veroorzaakt door overmatige uitstoot), maar ook meer alledaagse kosten zoals de aanleg van wegen en de productie, transport en verwijdering van verkeersborden. En dan wordt duidelijk: de fiets bespaart ons als maatschappij een heleboel geld. En ook zorgen.
7. Sommige luxe fietsen zijn goedkoper dan de nieuwe S-Works.
Haute couture en fietsen hebben niet veel gemeen op zich. Toch kijken de grote modehuizen de laatste jaren steeds enthousiaster naar de wereld van fietsen en willen ze zich ermee bemoeien. Aan deze nieuwsgierigheid en fascinatie voor het ontwerp "fiets" hebben we couture-fietsen van Chanel, Dolce Gabbana, Louis Vuitton en ook de samenwerking tussen Van Moof en Loewe te danken. Het ironische eraan?
Hoewel deze merken bekend staan om grenzeloze luxe, extravagantie en rijkdom, zullen veel fietsfanaten aangenaam verrast zijn door de prijzen van deze fietsen: De Gucci x Bianchi fiets was destijds beschikbaar voor 8.500 euro, terwijl een fiets van Birkin-uitvinder Hermès slechts 8.100 euro kostte. Dat is natuurlijk veel geld. Een Specialized S-Works SL 8 kost het dubbele, afhankelijk van het model.
8. De snelste fietser ter wereld verslaat elke gemiddelde auto.
Sinds september 2018 heeft de Amerikaanse fietser Denise Mueller-Korenek het wereldrecord voor de hoogste snelheid ooit bereikt op een fiets. Ze fietste met een ongelooflijke 296 km/u in de slipstream. Dat is hoe snel een Boeing is vlak voor de take-off.
Hoe werkt dat? Een speciaal ontworpen fiets wordt geproduceerd voor zulke extreme snelheden, waarvan de versnellingen zo zwaar zijn dat deze eerst tot 150 km/u moet worden gebracht voordat rijders de trekdraad kunnen loslaten en dan zelfstandig kunnen versnellen. Om de slipstream te bieden die absoluut noodzakelijk is bij zulke snelheden, rijdt er een pace car voor de fiets, die door professionele racers moet worden bestuurd - en altijd slechts een paar centimeter voor de atleten uitrijdt. Het zou duidelijk moeten zijn dat het levensgevaarlijk is om zo dicht achter een auto aan te rijden op een fiets bij net geen 300 km/u. Dus is het record van Mueller-Korenek des te gekker.
9. Eén fiets alleen is een cultobject. Neem er 3.144 van en je gaat de kunstgeschiedenis in.
De Chinese conceptuele kunstenaar en mensenrechtenactivist Ai Wei Wei heeft sinds 2008 meerdere malen fietsen gebruikt voor zijn installatiekunstwerken. De eerste keer was voor zijn werk Very Yao, waarin hij 760 fietsen op elkaar stapelde en ze omtoverde tot een gigantisch beeldhouwwerk. Voor de verschillende versies van de installatie Forever Bicycle, blijft hij trouw aan dit idee en gebruikt opnieuw fietsen om nieuwe interpretaties van de Chinese sociale samenleving te openen.
10. Er zijn meer dan 1 miljard fietsen in de wereld.
En dat met meer dan 8 miljard mensen op de planeet. Niet zo veel fietsen als je in eerste instantie zou denken, toch? Vooral als je bedenkt dat een paar van jullie er vijf bezitten.
China heeft eigenlijk de meeste fietsen, met meer dan 450 miljoen, gevolgd door de VS en Japan met respectievelijk 100 en 75 miljoen.
Op buycycle.com hebben we momenteel net iets meer dan 17.000. race, Gravel bike of mountainbike: Je vindt ongetwijfeld de juiste fiets voor jou in onze selectie - tweedehands, in topconditie en tot 60% goedkoper. Dat betekent dat een kijkje op onze website altijd de moeite waard is, en als je een van de vijf fietsen die je bezit wilt verkopen, is het met buycycle net zo eenvoudig, snel en veilig als het kopen van een fiets. Als je vragen hebt over onze top 10 fiets feitjes of onze platform in het algemeen, is het buycycle team altijd hier voor jou. Voor meer informatie over fietsen is onze blog de beste plek om te gaan. Voor nu wensen we je, zoals altijd: Veel kijkplezier, veel fietsplezier!